یکی از پرتکرارترین پرسش‌های بینندگان این است که آیا برای اقدام به ویزای پارتنر استرالیا سند ازدواج رسمی لازم است. پاسخ روشن و مستند این پرسش را نگین صفایی، وکیل مهاجرت استرالیا با شماره ثبت MARA 1791573، بر پایهٔ متن قانون مهاجرت ۱۹۵۸ و آییننامهٔ مهاجرت ۱۹۹۴ ارائه می‌کند. در ادامه، هر سه مسیر قانونیِ موجود برای زوج‌ها — ازدواج رسمی، رابطهٔ دِفاکتو و مسیر «قصد ازدواج» — با معیارها و مستندات مورد نیاز هر یک تشریح میشود.
پاسخ کوتاه
ازدواج رسمی برای ویزای پارتنر استرالیا الزامی نیست. قانون مهاجرت ۱۹۵۸ سه مسیر می‌شناسد: همسر رسمی (بخش ۵F)، شریک دِفاکتو یا همان رابطهٔ بدون ازدواج (بخش ۵CB)، و ویزای قصد ازدواج (سابکلاس ۳۰۰) برای زوج‌هایی که نه ازدواج کرده‌اند و نه رابطهٔ دِفاکتو دارند. زوج‌های دِفاکتو معمولاً باید دوازده ماه رابطه پیش از ثبت درخواست را ثابت کنند، مگر آنکه رابطه را رسماً ثبت (register) کرده باشند یا شرایط «الزامآور و ترحمآمیز» داشته باشند. در همهٔ مسیرها، اصالت و تداوم رابطه باید اثبات شود.
قانون چه می‌گوید
ویزای پارتنر یک ویزای واحد با دو مسیر جغرافیایی است: سابکلاس ۸۲۰/۸۰۱ برای درخواست از داخل استرالیا و سابکلاس ۳۰۹/۱۰۰ برای درخواست از خارج از استرالیا. «ویزای دِفاکتو» سابکلاس جداگانه‌ای نیست؛ زوج ازدواج‌کرده و زوج بدون ازدواج از همین ساب‌کلاس‌ها استفاده می‌کنند و تفاوت فقط در تعریفی است که رابطهٔ آنان را پوشش میدهد.
۱) همسر رسمی — بخش ۵F قانون مهاجرت ۱۹۵۸: شخص «همسر» (spouse) محسوب میشود که ازدواج او معتبر و قابل شناسایی بر اساس قانون ازدواج ۱۹۶۱ (Marriage Act 1961) باشد و علاوه بر آن، تعهد متقابل به یک زندگی مشترک با طرد دیگران، اصالت و تداوم رابطه، و زندگی مشترک (یا عدم جدایی دائمی) احراز شود. یعنی صرفِ داشتن یک سند ازدواج — از ایران، ترکیه یا استرالیا — به‌تنهایی پرونده را نمی‌سازد: ازدواج باید نزد حقوق استرالیا معتبر باشد و رابطه هم باید واقعی و ادامه‌دار باشد.
۲) شریک دِفاکتو — بخش ۵CB قانون مهاجرت ۱۹۵۸: دو نفر شریک دِفاکتو شمرده می‌شوند اگر با یکدیگر ازدواج نکرده باشند، تعهد متقابل به یک زندگی مشترک با طرد دیگران داشته باشند، رابطه‌شان اصیل و ادامه‌دار باشد، «با هم زندگی کنند یا بهطور دائمی جدا از یکدیگر زندگی نکنند»، و نسبت خویشاوندی نزدیک نداشته باشند. دقت کنید که آزمون قانونی، «دوازده ماه همخانه بودن پیوسته» نیست؛ آزمون، وجودِ دوازده ماه رابطهٔ دِفاکتو است و معیار زندگی مشترک با عبارت «یا جدا از هم بهطور دائمی زندگی نمی‌کنند» انعطاف دارد. بااینحال همخانگی مستندشده همچنان قویترین شکل شواهد است.
۳) معیارهای سنجش رابطه — بند ۱.۰۹A آییننامهٔ مهاجرت ۱۹۹۴: افسر پرونده رابطه را در چهار محور می‌سنجد: جنبههای مالی، ماهیت خانوار (household)، جنبههای اجتماعی، و ماهیت تعهد دو نفر به یکدیگر.
۴) قاعدهٔ دوازده ماه و استثناهای آن — بند ۲.۰۳A آییننامهٔ مهاجرت ۱۹۹۴: برای متقاضیان دِفاکتو، وزیر باید قانع شود که رابطهٔ دِفاکتو حداقل در دوازده ماهِ منتهی به تاریخ ثبت درخواست وجود داشته است. این الزام در این حالت‌ها اعمال نمیشود: (الف) رابطه بر اساب قانون یکی از ایالتها/تریتوریهای مقرر ثبت رسمی شده باشد؛ (ب) متقاضی «شرایط الزامآور و ترحمآمیز» (compelling and compassionate circumstances) برای صدور ویزا را احراز کند؛ (پ) استثنای مربوط به ویزاهای دائم بشردوستانه، یعنی جایی که رابطهٔ دِفاکتو پیش از صدور ویزای بشردوستانه وجود داشته و به ادارهٔ مهاجرت اطلاع داده شده باشد، یا رابطه با متقاضی ویزای دائم بشردوستانه باشد.
۵) ویزای قصد ازدواج — سابکلاس ۳۰۰: اگر نه ازدواج کرده‌اید و نه رابطهٔ دِفاکتوی قابل اثبات دارید، این ویزا اجازه میدهد به استرالیا بیایید، با نامزد خود ازدواج کنید و سپس برای اقامت دائم اقدام کنید. برخلاف مسیر ویزای پارتنر، وجود رابطهٔ دِفاکتو پیش از ثبت درخواست ۳۰۰ شرط نیست؛ در عوض متقاضی باید در زمان ثبت درخواست بیرون از استرالیا باشد و قصد و برنامهٔ ازدواج را مستند کند.
شرایط کلیدی هر مسیر در یک نگاه
| مسیر | مبنای قانونی | ازدواج لازم است؟ | الزام مدت رابطه | نکتهٔ کلیدی |
|---|---|---|---|---|
| همسر رسمی (۸۲۰/۸۰۱ یا ۳۰۹/۱۰۰) | بخش ۵F قانون مهاجرت ۱۹۵۸ + قانون ازدواج ۱۹۶۱ | بله | مدت حداقلی ندارد | ازدواج باید نزد حقوق استرالیا معتبر باشد؛ اصالت و تداوم رابطه همچنان اثبات‌پذیر باشد |
| شریک دِفاکتو (همان ساب‌کلاس‌ها) | بخش ۵CB + بندهای ۱.۰۹A و ۲.۰۳A آیین‌نامه ۱۹۹۴ | خیر | دوازده ماه رابطهٔ دِفاکتو منتهی به تاریخ ثبت درخواست | ثبت رسمی رابطه، شرایط الزامآور و ترحمآمیز، یا استثنای بشردوستانه این الزام را برمیدارد |
| قصد ازدواج (سابکلاس ۳۰۰) | فهرست ویزاهای وزارت امور داخلی | خیر — ازدواج بعد از ورود | رابطهٔ دِفاکتو پیش از درخواست لازم نیست | درخواست باید از خارج از استرالیا ثبت شود؛ سپس ازدواج و اقدام برای اقامت دائم |
دربارهٔ ثبت رسمی رابطه (Relationship Registration):
- ثبت رابطه در اکثر ایالتها و تریتوریهای استرالیا امکان‌پذیر است؛ اما در استرالیای غربی (WA) و نورترن تریتوری (NT) سامانهٔ ثبت رابطه وجود ندارد.
- اگر یکی از دو نفر قانوناً با شخص دیگری در ازدواج باشد، ثبت رابطه ممکن نیست.
- ثبت رابطه فقط الزام دوازده ماه را برمیدارد؛ به‌خودی‌خود اثباتِ اصالت رابطه نیست. متقاضیان همچنان باید در برابر تعریف دِفاکتو در بخش ۵CB قانون مهاجرت ۱۹۵۸ و محورهای بند ۱.۰۹A ارزیابی شوند.
- در ایالت ویکتوریا ثبت رابطه از طریق ادارهٔ ثبت احوال (Births, Deaths and Marriages Victoria) انجام میشود.
- بند ۲.۰۳A برای استثنای «ثبت رابطه» در متن خود تاریخ مشخصی تعیین نکرده است؛ ایمن‌ترین و استانداردترین شیوهٔ کار این است که ثبت رابطه پیش از تاریخ ثبت درخواست ویزا تکمیل شده و گواهی آن در پرونده پیوست شود.
دربارهٔ اعتبار ازدواج: ازدواج‌هایی که یک طرف زیر ۱۸ سال بوده، ازدواج‌های وکالتی یا فقط مذهبی و ثبت‌نشده، و ازدواج‌های چندهمسری ممکن است بر اساس قانون ازدواج ۱۹۶۱ بهعنوان «رابطهٔ زوجیت» شناسایی نشوند. در چنین حالاتی مسیر عملی معمولاً اثبات رابطهٔ دِفاکتو یا استفاده از سابکلاس ۳۰۰ است.
این برای شما چه معنایی دارد
همان‌طور که نگین صفایی توضیح میدهد، نداشتن سند ازدواج هیچ دری را در سیستم مهاجرتی استرالیا نمی‌بندد؛ فقط مسیر اثبات را عوض می‌کند. اگر ازدواج رسمی دارید، تمرکز پرونده روی اعتبار ازدواج و شواهد تداوم رابطه است. اگر بدون ازدواج زندگی می‌کنید، تمرکز روی تاریخ آغاز رابطهٔ دِفاکتو، شواهد چهارگانهٔ بند ۱.۰۹A و — در صورت لزوم — ثبت رسمی رابطه برای برداشتن الزام دوازده ماه است. و اگر رابطهٔ شما تازه است و هنوز زندگی مشترک شکل نگرفته، سابکلاس ۳۰۰ همان راه قانونیِ طراحی‌شده برای وضعیت شماست.
تجربهٔ کار با پرونده‌های فارسی‌زبان نشان میدهد که مهم‌ترین خطای قابل پیشگیری، انتخاب مسیر اشتباه در روز ثبت درخواست است؛ چیزی که با یک ارزیابی دقیق و بی‌عجله در ابتدای کار کاملاً قابل حل است. تیم نگین صفایی، بهعنوان وکیل مهاجرت استرالیا، ثبت‌شده در MARA (شمارهٔ ۱۷۹۱۵۷۳)، پرونده را از همان ابتدا بر اساس متن قانون و مستندات واقعیِ زندگی شما می‌چیند تا هم مسیر درست انتخاب شود و هم شواهد، پیش از ثبت درخواست، کامل باشند. شما لازم نیست این تصمیم را تنها و بر اساس شنیده‌ها بگیرید.
منابع
- Migration Act 1958 (بخش‌های ۵CB و ۵F — تعریف شریک دِفاکتو و همسر) — legislation.gov.au
- Migration Regulations 1994 (بندهای ۱.۰۹A و ۲.۰۳A — معیارهای سنجش رابطه و الزام دوازده ماه و استثناهای آن) — legislation.gov.au
- Marriage Act 1961 (اعتبار و شناسایی ازدواج) — legislation.gov.au
- Partner visa (subclass 820/801) — Department of Home Affairs — immi.homeaffairs.gov.au
- Partner (Provisional) visa (subclass 309) and Partner visa (subclass 100) — Department of Home Affairs — immi.homeaffairs.gov.au
- Prospective Marriage visa (subclass 300) — Department of Home Affairs — immi.homeaffairs.gov.au
- Register a relationship — Births, Deaths and Marriages Victoria — bdm.vic.gov.au
- Register of Migration Agents — Office of the Migration Agents Registration Authority (MARA) — mara.gov.au
پروندهٔ رابطهٔ شما، پیش از آنکه ثبت شود، باید محکم باشد
اگر نمی‌دانید پروندهٔ شما زیر تعریف همسر رسمی می‌نشیند، زیر رابطهٔ دِفاکتو، یا مسیر درست‌تان سابکلاس ۳۰۰ است، یک ارزیابی حقوقی دقیق همین امروز می‌تواند ماه‌ها رفت‌وبرگشت و ریسک رد شدن را از مسیر شما بردارد. نگین صفایی، وکیل مهاجرت استرالیا و ثبت‌شده در MARA با شمارهٔ ۱۷۹۱۵۷۳، تاریخ آغاز رابطه، شواهد مالی و خانوار، وضعیت اعتبار سند ازدواج و امکان ثبت رسمی رابطه را با شما مرور می‌کند و مسیر بهینه را روی کاغذ برایتان مشخص می‌کند. برای گفت‌وگو دربارهٔ شرایط خودتان — نه یک حالت فرضی — با دفتر نگین صفایی تماس بگیرید و وضعیت پروندهٔ پارتنر خود را بررسی کنید.
Frequently asked questions
برای ویزای پارتنر استرالیا ازدواج رسمی الزامی است؟
خیر. قانون مهاجرت ۱۹۵۸ هم «همسر رسمی» (بخش ۵F) و هم «شریک دِفاکتو» یعنی رابطهٔ بدون ازدواج (بخش ۵CB) را می‌پذیرد و هر دو از همان ساب‌کلاس‌های ۸۲۰/۸۰۱ (داخل استرالیا) یا ۳۰۹/۱۰۰ (خارج استرالیا) استفاده می‌کنند. ویزای دِفاکتو سابکلاس جداگانه‌ای نیست.
اگر ازدواج نکردهایم، چند وقت باید رابطه داشته باشیم؟
بر اساس بند ۲.۰۳A آییننامهٔ مهاجرت ۱۹۹۴، رابطهٔ دِفاکتو باید حداقل در دوازده ماهِ منتهی به تاریخ ثبت درخواست وجود داشته باشد. این الزام در سه حالت اعمال نمیشود: ثبت رسمی رابطه بر اساس قانون ایالت/تریتوری مقرر، احراز شرایط «الزامآور و ترحمآمیز»، و استثنای مربوط به ویزاهای دائم بشردوستانه.
آیا لازم است دقیقاً دوازده ماه همخانه بوده باشیم؟
آزمون قانونی «دوازده ماه همخانگی پیوسته» نیست؛ آزمون، وجود دوازده ماه رابطهٔ دِفاکتو است و بخش ۵CB فقط میخواهد دو نفر با هم زندگی کنند یا بهطور دائمی جدا از یکدیگر زندگی نکنند. بااینحال، مستندات همخانگی قویترین شکل شواهد است.
اگر رابطه را ثبت رسمی کنیم، دیگر لازم نیست چیزی ثابت کنیم؟
ثبت رسمی رابطه فقط الزام دوازده ماه را برمیدارد. متقاضیان همچنان باید در برابر تعریف دِفاکتو در بخش ۵CB قانون مهاجرت ۱۹۵۸ و محورهای بند ۱.۰۹A — جنبههای مالی، ماهیت خانوار، جنبههای اجتماعی و ماهیت تعهد — بهعنوان یک رابطهٔ اصیل ارزیابی شوند.
در کدام ایالتها میتوان رابطه را ثبت کرد؟
در اکثر ایالتها و تریتوریهای استرالیا امکان ثبت رابطه وجود دارد، اما در استرالیای غربی (WA) و نورترن تریتوری (NT) این سامانه وجود ندارد. همچنین اگر یکی از دو نفر قانوناً با شخص دیگری در ازدواج باشد، ثبت رابطه ممکن نیست. در ویکتوریا ثبت از طریق ادارهٔ ثبت احوال (BDM Victoria) انجام میشود.
اگر نه ازدواج کردهایم و نه دوازده ماه رابطهٔ دِفاکتو داریم، چه گزینهای داریم؟
ویزای قصد ازدواج (سابکلاس ۳۰۰). این ویزا اجازه میدهد به استرالیا بیایید، با نامزد خود ازدواج کنید و سپس برای اقامت دائم اقدام کنید؛ برخلاف مسیر ویزای پارتنر، وجود رابطهٔ دِفاکتو پیش از درخواست شرط نیست، اما درخواست باید از خارج از استرالیا ثبت شود.
آیا سند ازدواج از ایران یا ترکیه پذیرفته میشود؟
در صورتی که ازدواج بر اساس قانون ازدواج ۱۹۶۱ استرالیا معتبر و قابل شناسایی باشد. ازدواج زیر ۱۸ سال، ازدواج وکالتی یا فقط مذهبی و ثبت‌نشده، و ازدواج چندهمسری ممکن است شناسایی نشوند. در این حالت‌ها مسیر عملی معمولاً اثبات رابطهٔ دِفاکتو یا سابکلاس ۳۰۰ است. در هر حال، اصالت و تداوم رابطه باید اثبات شود.
This answer reflects the law and policy as verified on September 29, 2026. Immigration rules change frequently — confirm the current position before acting.
Mrs. Negin Safaee وکیل مهاجرت استرالیا 1791573
This article is general information only, current at the date shown, and is not legal advice. Do not rely on it for your own situation — immigration law and policy change frequently. Seek advice from a registered migration agent or immigration lawyer about your circumstances.