یکی از بینندگان این پرسش را مطرح کرده و بسیاری از خانوادههای مهاجر هم با آن روبهرو میشوند: پدر و مادر شهروند شدهاند، اما فرزندی که در استرالیا به دنیا آمده هیچ سندی برای شهروندی ندارد. دکتر سیروس احمدی، وکیل مهاجرت استرالیا (MARA 0854826)، میگوید پاسخ به یک تاریخ بستگی دارد: آیا در روز تولد فرزند، دستکم یکی از والدین اقامت دائم داشته است؟ در ادامه هر دو حالت و مراحل عملی هرکدام توضیح داده شده است.
پاسخ کوتاه
اگر شما یا همسرتان در روز تولد فرزند اقامت دائم استرالیا داشتید، فرزندتان طبق بند ۱۲(۱)(a) قانون شهروندی استرالیا ۲۰۰۷ از همان لحظهٔ تولد و بهطور خودکار شهروند استرالیاست و نیازی به درخواست شهروندی ندارد. اما گواهی شهروندی خودکار صادر نمیشود. برای گرفتن آن باید فرم ۱۱۹ (Application for evidence of Australian citizenship) را از طریق ImmiAccount ثبت کنید و هزینهٔ آن را بپردازید. اگر فرزند پیش از اقامت دائم شما به دنیا آمده باشد، مسیر کاملاً متفاوت است.
قانون چه میگوید؟ شهروندی فرزند متولد استرالیا و گواهی شهروندی
اساس موضوع بخش ۱۲ قانون شهروندی استرالیا ۲۰۰۷ (Australian Citizenship Act 2007) است. طبق این بخش، کسی که در استرالیا به دنیا آمده شهروند است اگر (a) یکی از والدینش در زمان تولد او شهروند استرالیا یا مقیم دائم باشد؛ یا (b) از روز تولد، به مدت ۱۰ سال بهطور معمول مقیم استرالیا باشد.
در فهرست رسمی قانون، بخش ۱۲ با عنوان «شهروندی از طریق تولد» زیر Division 1—Automatic acquisition of Australian citizenship آمده است. یعنی این شهروندی «خودکار» است و تصمیم یا تأیید وزیر لازم ندارد. وزارت دادستانی کل استرالیا هم بخش ۱۲ را همینطور توضیح میدهد: کسی که در استرالیا متولد شده شهروند است اگر یکی از والدینش در زمان تولد شهروند یا مقیم دائم باشد، یا ۱۰ سال اول زندگیاش بهطور معمول مقیم استرالیا باشد.
دکتر سیروس احمدی تأکید میکند که دو موضوع را باید از هم جدا کرد: شهروند بودن و داشتن سندی که شهروندی را ثابت کند. قانون اولی را خودکار میدهد، اما دومی را باید جداگانه از وزارت امور داخلی درخواست کرد. اداره گذرنامهٔ استرالیا صریحاً میگوید اگر هر دو والد شما هنگام تولدتان مقیم دائم استرالیا بودهاند، باید از طریق وزارت امور داخلی برای مدرک شهروندی درخواست دهید. همچنین اگر گواهی شهروندی ندارید، پیش از درخواست گذرنامه باید با وزارت امور داخلی تماس بگیرید و برای مدرک شهروندی اقدام کنید.
گواهی شهروندی که خودتان در مراسم دریافت کردهاید، شهروندی فرزند را ثابت نمیکند. وزارت امور داخلی گواهی شهروندی والد را فقط وقتی برای اثبات شهروندی فرزند میپذیرد که نشان دهد والد پیش از تولد آن شخص شهروند شده است. شما پس از تولد فرزندتان شهروند شدهاید، پس گواهیهای شما این شرط را ندارد. مبنای شهروندی فرزند، اقامت دائم شما در روز تولد اوست.
دو حالت ممکن و مدارک لازم برای فرم ۱۱۹
حالت اول: یکی از والدین در روز تولد فرزند اقامت دائم داشته است
- وضعیت حقوقی: فرزند از بدو تولد طبق بند ۱۲(۱)(a) شهروند است. درخواست شهروندی (conferral) لازم نیست.
- اقدام لازم: ثبت فرم ۱۱۹ از طریق ImmiAccount. منابع رسمی دولتی هم همین مسیر را میگویند: کسی که گواهی شهروندی ندارد باید فرم ۱۱۹ (Application for evidence of Australian citizenship) را نزد وزارت امور داخلی ثبت کند.
- شناسنامهٔ کامل فرزند: شناسنامهٔ کامل که نام هر دو والد در آن آمده باشد.
- مدرک اقامت دائم والد در روز تولد: برای فرزندی که به دلیل شهروندی یا اقامت دائم یکی از والدین از بدو تولد شهروند شده، مدرک اقامت دائم یکی از والدین (در صورت وجود) لازم است، مثلاً گذرنامهای که ویزای اقامت دائم یا مهر ورود دائم در آن باشد. نامهٔ اعطای ویزای اقامت دائم (visa grant) با تاریخی پیش از تولد فرزند، مدرک اصلی شماست.
- هزینه: مبلغ رسمی در برگهٔ هزینههای شهروندی وزارت امور داخلی (Form 1298i) آمده است. این هزینهها در Australian Citizenship Regulation 2016 تعیین شدهاند و هر سال در ۱ ژوئیه بر اساس شاخص قیمت مصرفکننده افزایش مییابند. پیش از ثبت درخواست، مبلغ روز را از همین برگه بردارید.
- کاربرد: این گواهی همان مدرکی است که اداره گذرنامه برای صدور اولین گذرنامهٔ استرالیایی فرزند میخواهد.
حالت دوم: فرزند پیش از اقامت دائم والدین متولد شده است
- وضعیت حقوقی: بند ۱۲(۱)(a) شامل حال او نمیشود و فرزند با تولد شهروند نشده است.
- مسیر اول، اعطای شهروندی (conferral): فرزند یا باید در درخواست شهروندی والدین گنجانده میشد، یا اکنون جداگانه برای کودک زیر ۱۶ سال درخواست شود. در فرم ۱۲۹۰ وزارت امور داخلی آمده است که کودکان میتوانند مستقلاً درخواست دهند و یکی از والدین مسئول باید با درخواست موافقت کند و آن را امضا کند.
- مسیر دوم، قاعدهٔ دهساله: طبق بند ۱۲(۱)(b)، اگر کودک ۱۰ سال اول پس از تولد را عمدتاً در استرالیا زندگی کرده باشد، در دهمین سالروز تولدش شهروند میشود، حتی اگر هیچیک از والدین هنگام تولد او شهروند یا مقیم دائم نبوده باشند.
این موضوع برای شما چه معنایی دارد؟
اولین قدم این است که تاریخ صدور ویزای اقامت دائم خود و همسرتان را با تاریخ تولد فرزند مقایسه کنید. دکتر سیروس احمدی توضیح میدهد که اگر ویزای اقامت دائم یکی از شما پیش از تولد صادر شده بوده، فرزندتان از همان روز اول شهروند استرالیا بوده است. در این صورت فقط سند این شهروندی را میخواهید، نه خود شهروندی را. این کار را با فرم ۱۱۹ انجام میدهید: شناسنامهٔ کامل فرزند و مدرک اقامت دائم یکی از والدین در روز تولد را ضمیمه میکنید و پس از دریافت گواهی، برای گذرنامهٔ فرزند اقدام میکنید.
اگر فرزند پیش از اقامت دائم شما متولد شده، مسیر درست اعطای شهروندی یا قاعدهٔ دهساله است. چون شما اکنون شهروند هستید، میشود بهترین راه را بر اساس سن فرزند و سابقهٔ اقامت او انتخاب کرد. در هر دو حالت راه روشن و قانونی وجود دارد. دکتر سیروس احمدی بهعنوان وکیل مهاجرت استرالیا میگوید مهمترین نکته انتخاب فرم درست بر اساس تاریخهای واقعی پرونده است. ثبت فرم اشتباه وقت و هزینهٔ شما را هدر میدهد.
منابع
- Australian Citizenship Act 2007 – Section 12 Citizenship by birth (AustLII)
- Australian Citizenship Act 2007 – Federal Register of Legislation
- Right to a name and acquire a nationality – Attorney-General’s Department (July 2026)
- Confirming Australian Citizenship – Department of Home Affairs
- Get a certificate / Evidence of citizenship – Department of Home Affairs
- Form 1298i – Citizenship application fees – Department of Home Affairs
- Form 1290 – Application for Australian citizenship, Other situations – Department of Home Affairs
- Australian citizenship – Australian Passport Office
- Applying for evidence of citizenship on behalf of a child – Child Protection Manual, Victoria (May 2026)
- Eligibility criteria for Australian citizens – Department of Employment and Workplace Relations
گواهی شهروندی فرزندتان را بدون سردرگمی بگیرید
اگر مطمئن نیستید فرزندتان در کدام حالت قرار میگیرد، یا مدرک اقامت دائم روز تولد را پیدا نمیکنید، یا میخواهید پیش از سفر و درخواست گذرنامه همهچیز درست پیش برود، دکتر سیروس احمدی، وکیل مهاجرت استرالیا (MARA 0854826)، تاریخهای پروندهٔ شما را بررسی میکند، فرم درست را مشخص میکند و فهرست دقیق مدارک را برایتان آماده میکند. برای مشاوره با ایشان تماس بگیرید.
Frequently asked questions
فرزندم در استرالیا متولد شده و من هنگام تولدش اقامت دائم داشتم؛ آیا باید برایش درخواست شهروندی بدهم؟
خیر. طبق بند ۱۲(۱)(a) قانون شهروندی استرالیا ۲۰۰۷، اگر یکی از والدین در زمان تولد مقیم دائم باشد، فرزند از بدو تولد و بهطور خودکار شهروند است. فقط برای گرفتن گواهی شهروندی باید فرم ۱۱۹ را از طریق ImmiAccount ثبت کنید.
آیا گواهی شهروندی والدین برای گرفتن گذرنامهٔ فرزند کافی است؟
اگر والدین پس از تولد فرزند شهروند شده باشند، خیر. گواهی شهروندی والد فقط وقتی شهروندی فرزند را ثابت میکند که نشان دهد والد پیش از تولد فرزند شهروند شده است. در غیر این صورت باید با فرم ۱۱۹ برای فرزند گواهی شهروندی گرفت.
برای فرم ۱۱۹ فرزندم چه مدارکی لازم است؟
شناسنامهٔ کامل فرزند که نام هر دو والد در آن آمده باشد، و مدرکی که نشان دهد یکی از والدین در روز تولد اقامت دائم داشته است، مانند نامهٔ اعطای ویزای اقامت دائم یا گذرنامهای که ویزای اقامت دائم در آن ثبت شده است.
اگر فرزندم پیش از گرفتن اقامت دائم ما متولد شده باشد چه باید کرد؟
در این حالت فرزند با تولد شهروند نشده است. او یا از طریق اعطای شهروندی (گنجانده شدن در درخواست والدین یا درخواست جداگانه برای کودک زیر ۱۶ سال) شهروند میشود، یا اگر ۱۰ سال اول زندگیاش بهطور معمول مقیم استرالیا بوده باشد، طبق بند ۱۲(۱)(b) در دهمین سالروز تولدش بهطور خودکار شهروند میشود.
هزینهٔ فرم ۱۱۹ چقدر است؟
مبلغ رسمی در برگهٔ هزینههای شهروندی وزارت امور داخلی (Form 1298i) آمده است. این مبلغ هر سال در ۱ ژوئیه بر اساس شاخص قیمت مصرفکننده افزایش مییابد، پس پیش از ثبت درخواست، مبلغ روز را بررسی کنید.
This answer reflects the law and policy as verified on November 13, 2026. Immigration rules change frequently — confirm the current position before acting.
Dr. Sirous Ahmadi وکیل مهاجرت استرالیا 0854826
This article is general information only, current at the date shown, and is not legal advice. Do not rely on it for your own situation — immigration law and policy change frequently. Seek advice from a registered migration agent or immigration lawyer about your circumstances.
